«Λίστα κακοπληρωτών» και αξιοποίηση της «Εύρεσης Μελών» του ΔΣΑ

Δημοσιεύθηκε στο eΘέμις, 7 Αυγούστου 2017

Το internet αλλιώς για την καθημερινότητα του δικηγόρου

Με αφορμή την έναρξη λειτουργίας, πριν λίγες μέρες, της «Τηλεγνούς», με αντικείμενο αντίστοιχο με τον «Τειρεσία» για την κινητή τηλεφωνία, δηλαδή τον εντοπισμό των συνδρομητών που έχουν ληξιπρόθεσμες οφειλές προς τις εταιρείες κινητής τηλεφωνίας, ίσως είναι ευκαιρία κάτι παρόμοιο να εκπονηθεί και από τους Δικηγορικούς Συλλόγους. Το πρόβλημα είναι γνωστό: πελάτες με οφειλές αλλάζουν τη νομική τους εκπροσώπηση συχνά, επιδιώκοντας ν’ αποφύγουν, τελικά, την πληρωμή αμοιβής. Παρότι ο Κώδικας Δικηγόρων πράγματι καλύπτει την περίπτωση αυτή, στην πράξη συνήθως η απαγόρευση δεν λειτουργεί προστατευτικά για τον δικηγόρο, αφού συχνά η ταχύτητα των απαιτούμενων ενεργειών, οι συνθήκες της ανάθεσης αλλά και η, καλώς νοούμενη, καλοπροαίρετη στάση των νομικών παραστατών για κάθε νέα συνεργασία κάνουν τις σχετικές διατάξεις ανενεργές.

Πιθανότατα το Διαδίκτυο να μπορούσε να προσφέρει λύση στην περίπτωση αυτή. Μια online, προσβάσιμη μόνο από μέλη, «λίστα κακοπληρωτών» που θα δημιουργούσε και θα συντηρούσε, για παράδειγμα, ο ΔΣΑ για όλη την Ελλάδα θα αποτελούσε ένα άμεσο, χρήσιμο, και διακριτικό εργαλείο αναδρομής κάθε φορά που νέος πελάτης χτυπά την πόρτα του γραφείου μας (συνήθως, για άμεσες ενέργειες). Αυτή η λίστα θα μπορούσε να αποτελέσει «ήπιο» μέτρο προστασίας των συναδέλφων, και όχι κατάλογο με νομικές συνέπειες, πειθαρχικές ή άλλες για όσους συναδέλφους αρνηθούν ή παραβλέψουν να την χρησιμοποιήσουν. Ο χαρακτήρας της, δηλαδή, θα ήταν ενδεικτικός και όχι αποδεικτικός. Κάθε εγγραφή οφειλέτη θα γινόταν με ευθύνη συναδέλφου, του οποίου τα στοιχεία θα εμφανίζονταν, και τον οποίο θα μπορούσε να καλέσει οποιοσδήποτε ενδιαφερόμενος συνάδελφος προς περαιτέρω συνεννόηση. Οι οφειλέτες θα ενημερώνονταν σχετικά. Οι κανόνες εγγραφής θα ήταν απλοί και κατανοητοί από όλους (για παράδειγμα, καθυστέρηση άνω των 90 ημερών εξόφλησης παραστατικού). Θεωρώ ότι με αυτόν τον τρόπο μια άμεση, καθημερινή ανάγκη εντός κλίματος οικονομικής κρίσης και κατάρρευσης θα εξυπηρετούνταν διαδικτυακά με τον καλύτερο, οικονομικότερο, και αμεσότερο τρόπο για όλους.

Εξίσου ευέλικτα θα μπορούσε να χρησιμοποιηθεί το Διαδίκτυο και στην περίπτωση της «Εύρεσης Μελών» του ΔΣΑ. Πριν λίγες μέρες η ιστοσελίδα ανανεώθηκε, και το Δελτίο Τύπου αναφέρει μεταξύ άλλων ότι έγινε «αναμόρφωση  και εμπλουτισμό των microsites των δικηγόρων», όμως εγώ κάτι τέτοιο δεν κατάφερα να το διαπιστώσω. Κι όμως, αν ο ΔΣΑ αποφάσιζε να εμπλουτίσει τα πεδία καταχώρησης της καρτέλας (microsite) κάθε δικηγόρου, θα μπορούσαν επιτέλους οι δικηγόροι να διαφημίσουν καθένας τους τομείς που ειδικεύεται. Το πρόβλημα είναι γνωστό, οι δικηγόροι δεν έχουν εύκολο τρόπο να διαφημίσουν την ειδικότητά τους, παρά μόνο με ειδικές ανακοινώσεις στο Διαδίκτυο ή, ακόμα χειρότερα, δια ζώσης. Πολύ καλύτερο θα ήταν αν οι πελάτες είχαν τρόπο να γνωρίζουν εκ των προτέρων πόσοι και ποιοι δικηγόροι ειδικεύονται στο νομικό πρόβλημα που τους απασχολεί. Τη λύση θα μπορούσαν να δώσουν αντίστοιχα πεδία στις παραπάνω καρτέλες: κάθε δικηγόρος θα μπορούσε να καταχωρήσει, για παράδειγμα, μέχρι πέντε ειδικεύσεις. Ως κατάλογος των τομέων δικαίου, αν ο ΔΣΑ δεν επιθυμούσε να εκπονήσει δικό του, θα μπορούσε να χρησιμοποιηθεί αυτός των νομικών εκδοτών, βάσει του οποίου καταχωρούν τις νέες εκδόσεις τους. Με αυτόν τον τρόπο, με σχετικά μικρή προσπάθεια και περιορισμένα μέσα, και οι ίδιοι οι δικηγόροι θα αποκτούσαν τρόπο έμμεσης διαφήμισης της ειδικότητας που ούτως ή άλλως έχουν αλλά και άγνοια εκ μέρους των υποψήφιων πελατών δεν θα δικαιολογούνταν πια.

Τέλος, και στο ίδιο πλαίσιο, μέσω Διαδικτύου θα μπορούσε να οργανωθεί καλύτερα και η μετ-εκπαίδευση των δικηγόρων, που για εμένα θα πρέπει να είναι υποχρεωτική. Εφόσον μια τέτοια πρόταση γινόταν αποδεκτή, και πράγματι καθένας από εμάς υποχρεωνόταν να παρακολουθήσει κάποια σεμινάρια κατ’ έτος, αυτά θα μπορούσαν να εμφανίζονται εξίσου στην καρτέλα του. Το ίδιο βέβαια μπορεί ήδη να συμβεί και με όσα σεμινάρια δεν είναι υποχρεωτικά, αλλά οργανώνονται από τον ΔΣΑ, τα οποία εξίσου θα μπορούσαν να εμφανίζονται online στην ίδια καρτέλα. Με αυτόν τον τρόπο το προφίλ του δικηγόρου θα ήταν πληρέστερο, η ειδικότητά του θα αποδεικνυόταν εν τοις πράγμασι, όπως άλλωστε και το ενδιαφέρον του για συνεχή εκπαίδευση και ενημέρωση.

Το Διαδίκτυο έχει τη δυναμική να βελτιώσει την καθημερινότητά μας. Προφανώς προτεραιότητα έχει η online ενημέρωσή μας και παρακολούθηση των υποθέσεων. Υπάρχουν όμως και άλλοι τομείς, που μικρές, καινοτόμες επεμβάσεις μπορεί να βελτιώσουν αισθητά τις συνθήκες άσκησης του επαγγέλματος, και μάλιστα εντός μιας σκληρά δοκιμαζόμενης αγοράς.

Posted in Blog posts Tagged with: ,

dEasy – diginomicon: Η αναγκαστική ψηφιοποίηση

Δημοσιεύθηκε στο dEasy, 20.07.2017

Τις προάλλες βρέθηκα στην ουρά, συστημικής, τράπεζας, και μόλις ήρθε η σειρά ηλικιωμένης κυρίας που προηγούνταν να εξυπηρετηθεί στο ταμείο διαμείφθηκε ο ακόλουθος περίπου διάλογος:

“Καλημέρα σας, να πληρώσω τον λογαριασμό τάδε”

“Βεβαίως, μπορείτε όμως να το κάνετε και από το internet. Internet banking έχετε;”

“Δεν τα ξέρω εγώ αυτά παιδί μου, αυτά τα κάνει ο γιος μου”

“Δεν πειράζει, εγώ μπορώ να σας το ενεργοποιήσω, θα μπείτε μέσα και θα το ψάξετε εκεί”

“Δεν ξέρω παιδάκι μου, θα τον ρωτήσω”

“E-mail έχετε;”

“Έχω ένα που μου έχει φτιάξει ο γιος μου”

“Ωραία, δώστε το μου και θα τα κάνω όλα εγώ τώρα”

“Να, εδώ κάπου το έχω μέσα στην τσάντα μου”.

Στη συνέχεια το account άνοιξε, ο λογαριασμός επιτέλους πληρώθηκε και η κυρία έφυγε με το internet banking της ενεργοποιημένο, “για να μπει μέσα και να το ψάξει”.

Στο ίδιο πλαίσιο, λίγο καιρό πριν μιλούσα με εσθονή πολιτικό, που μου εξήγησε ότι στην Εσθονία ο γκισές στις τράπεζες καταργήθηκε. Στην ουσία, μου είπε, τα καταστήματα των τραπεζών καταργήθηκαν, όλοι πλέον οι πολίτες απαιτείται να κάνουν τις τραπεζικές τους εργασίες online. Αποκλειστικά. Και, ας αναλογιστεί κανείς ότι ακόμα εκεί ο μισός εν ζωή πληθυσμός μεγάλωσε με κομμουνιστικό καθεστώς, δηλαδή δεν είναι και ακριβώς εξοικειωμένος, ή καν σε επαφή, με την τεχνολογία.

Με άλλα λόγια, η ψηφιοποίηση (και) των τραπεζικών υπηρεσιών καλπάζει. Και δεν σέβεται ούτε ηλικίες ούτε την τοπική ιστορία ούτε κοινωνικές ιδιαιτερότητες. Στην Ελλάδα δεν πρόλαβαν καλά καλά οι ηλικιωμένοι να εξοικειωθούν με τις cashcards, μετά ήρθαν οι πιστωτικές, και τώρα καλούνται να μάθουν το internet banking.

Τι μαθαίνουμε από όλα αυτά;

Πρώτο μάθημα, ότι η εκπαίδευση είναι ανεκτίμητη. Αν ο άνθρωπος έχει μάθει από νωρίς να είναι περίεργος με ό,τι συμβαίνει γύρω του, να το αναλύει και να το χρησιμοποιεί, αν δηλαδή του φύγει ο φόβος για το καινούργιο, τότε η κοινωνία είναι ικανή ν’αντιμετωπίσει οποιαδήποτε πρόκληση.

Δεύτερο μάθημα, ότι από δω και πέρα θα ζούμε με συνεχείς ανατροπές. Αυτό σχετίζεται και με το αφιέρωμα του dEasy για την τεχνητή νοημοσύνη, και πως αυτή θα επηρεάσει (εξαφανίσει…) χιλιάδες θέσεις εργασίας. Ο υπάλληλος στον γκισέ της τράπεζας που υποχρεώνεται να βάλει φύρδην μίγδην κάθε πελάτη στο internet, ξέρει πολύ καλά πως εκείνη τη στιγμή πυροβολεί τα πόδια του. Μήπως επομένως θα έπρεπε κάπως να σκεφτεί ν’ αντιδράσει; (Όχι τόσο κατεβαίνοντας στους δρόμους, αυτό είναι από τα 80s, πιο πολυ σκεφτόμουν κάποιο πρόγραμμα μετεκπαίδευσης/δια βίου μάθησης/life long learning κλπ.).

Και, τρίτο, αν συγκρίνουμε το εσθονικό με το ελληνικό παράδειγμα, ότι οι λιγότερο παραδοσιακές κοινωνίες είναι μεν πιο βίαιες αλλά ταυτόχρονα πολύ πιο αποτελεσματικές. Η μετάβαση εκεί ήδη έχει γίνει (και κάμποσοι Έλληνες είναι και eResidents της Εσθονίας), εδώ θα πάρει χρόνια. Ακόμα και το ίδιο το Internet banking στην Ελλάδα παρέχει πολύ μέτριες δυνατότητες. Μια ισορροπία προφανώς πρέπει να επιδιωχθεί ώστε να προστατευτούν οι αδυνατότεροι, αλλά αντέχει μια μικρή χώρα να περιμένει; Ποια νομίζετε έχει καλύτερες πιθανότητες επιβίωσης; Διότι, περί αυτού ακριβώς πρόκειται…

 

Posted in Blog posts Tagged with: ,

BPH and ICRC Handbook on Data Protection in Humanitarian Action

BPH and ICRC Handbook on Data Protection in Humanitarian Action now available online!

Posted in Books/Βιβλία, Handbooks Tagged with: , , ,

European Parliament Hearing on Protecting Fundamental Rights in an Era of ever-expanding counter-terrorism measures

Presentation on the “General Legal Landscape and current Law-making Trends” during a Socialists & Democrats Hearing in the European Parliament, on “Protecting Fundamental Rights in an Era of ever-expanding Counterterrorism Measures“.

Posted in Conferences Tagged with: ,

Brussels Privacy Hub workshop on the draft ePrivacy Regulation

GDPR Workshop Series: The ePrivacy Regulation: where are we at?

This workshop will aim to discuss new development and key contentious issues of the draft ePrivacy Regulation currently in the law-making process. This workshop is expected to build on findings and feedback of the Hub’s similar workshop on 27 October 2016, “What is to be done with the ePrivacy Directive?” Speakers representing the European Parliament, academia, the industry and civil society will present different aspects of the draft Regulation, before a general discussion with all participants takes place.

Posted in Seminars, Workshops Tagged with: ,

Our chapter on the need to establish a new UN agency on data privacy

Paul de Hert and myself have published a chapter in Kloza/Svantesson, Transatlantic Data Privacy Relations as a Challenge for Democracy, by Intersentia, on the need to establish a new UN agency to protect data privacy (“Moving Beyond the Special Rapporteur on Privacy with the Establishment of a New, Specialised United Nations Agency: Addressing the Deficit in Global Cooperation for the Protection of Data Privacy”).

Posted in Chapters Tagged with:

Brussels Privacy Hub lecture: The right to data portability

The right to data portability is listed among the most important novelties within the GDPR, both in terms of new control rights granted to data subjects and in terms of its intersection between data protection and other fields of law (for example, competition law, intellectual property, consumer protection, etc.). Despite of its internet social media origins, that perhaps continue to shape its public perception, the right to data portability, particularly if interpreted in an expansive manner, may find application in numerous fields and industries involved in personal data processing. Its exact content is, therefore, of crucial importance. This Brussels Privacy Hub lunchtime seminar is aimed at highlighting the raison d’ etre of this new right to data portability, its potential scope, as well as its relationship to other individual rights within the GDPR.

Posted in Seminars Tagged with:

Hamburg marathon

Posted in Marathon Tagged with:

New paper, on Brexit and data protection

My new paper, with Paul de Hert, on “The rich UK contribution to the field of EU data protection: Let’s not go for “third country” status after Brexit“, has become available online in the Computer Law & Security Review website.

Posted in Articles Tagged with: , ,

Athens half marathon, 2017

Posted in Marathon Tagged with: